‘Stijgende voedselprijzen geen reden tot paniek’
DONDERDAG 3 MAART 2011, 15:10 uur | 140 keer gelezen
De recente prijsstijgingen van voedsel en grondstoffen geven aan dat er in verschillende landen onrust heerst. Dit is echter niet iets wat plotseling is ontstaan. De forse prijsstijgingen zijn opmerkelijk maar niet uitzonderlijk. ‘De voedsel- en grondstofprijzen laten zich leiden door de waan van de dag. Misschien dat we dit over een paar maanden alweer vergeten zijn,’ aldus Pieter-Jan Datema, CEO van Saxo Bank Nederland.
Door Michiel Rietveld
AMSTERDAM (Belegger.nl) - De recente prijsstijgingen van voedsel en grondstoffen geven aan dat er in verschillende landen onrust heerst. Dit is echter niet iets wat plotseling is ontstaan. De forse prijsstijgingen zijn opmerkelijk maar niet uitzonderlijk. ‘De voedsel- en grondstofprijzen laten zich leiden door de waan van de dag. Misschien dat we dit over een paar maanden alweer vergeten zijn,’ aldus Pieter-Jan Datema, CEO van Saxo Bank Nederland.
Datema wijst er op dat voedselprijzen in voorgaande jaren hoger hebben gestaan. ‘De media pikt het nieuws nu op, maar sommige voedselprijzen hebben in 2007 hoger gestaan dan nu. Toen hoorde je er niemand over. Op dit moment is er paniek om de stijgende prijzen, maar dat is niet echt nodig.’
Verbod op speculatie
Naast een toenemende vraag is de voedselmarkt ook voor iedereen toegankelijk. Dit heeft er voor gezorgd dat er veel speculanten zijn die de prijs van voedsel beïnvloeden. Het zou volgens Datema helpen als de voedselmarkt wordt gereguleerd door de overheid. ‘Boeren verbouwen nu het gewas waarvoor ze de hoogste prijs kunnen krijgen, dit leidt onherroepelijk tot tekorten in een gewas waar de boeren weinig geld voor krijgen. Boeren kijken zo maar 1 tot 2 jaar vooruit, dit zorgt voor hevige prijsschommelingen.’
Een future contract werd vroeger door boeren gebruikt als een verzekering. Tegen een vastgestelde prijs mochten boeren op een afgesproken tijd grondstoffen kopen. ‘Er was sprake van een fysieke levering voor elk contract. Nu is er sprake van een cash settlement, de afwikkeling van het contract gebeurt niet meer met fysieke goederen maar in valuta. Dit maakt het voor particulieren en andere partijen aantrekkelijk om een gokje te wagen’, aldus Datema.
Onrust in het midden oosten
De hoge voedselprijzen hebben in Europa weinig gevolgen. Datema: ‘In Europa wennen we vanzelf aan hogere prijzen. Tien jaar geleden zouden we nooit hebben geloofd dat we nu zo veel moeten betalen voor een volle tank benzine. Toch rijden we nog elke dag. Dit gaat ook op voor de voedselprijs.’
In het midden oosten zijn de hoge voedselprijzen echter een van de redenen geweest voor het ontstaan van protesten en politieke revoluties. De reacties op de onrusten zijn volgens Datema extreem. ‘Als je kijkt naar de olie-export van Libië zie je dat dit door andere olie-exporterende landen kan worden opgevangen. Ik ga er ook niet van uit dat de onrust overslaat naar Saudi-Arabië. Dit land heeft het veel slimmer aangepakt door al vroeg te beginnen met het subsidiëren van voedselprijzen.’
Dit neemt niet weg dat in het midden oosten nog steeds landen zijn waar er wel onrustige situaties kunnen ontstaan. Datema wijst naar Iran: ‘Dit land is bekend met revoluties en heeft op dit moment het momentum mee. Politiek gezien is er in Iran geen sprake van een democratie, iets wat het volk wel wil. Het zou best kunnen dat er in Iran een nieuwe protestronde uitbreekt.’
Structurele stijging voedselprijzen
De voedselprijzen zijn erg volatiel. Als voorbeeld geeft Datema de prijs van tarwe: ‘Op dit moment wordt tarwe rond 800 dollar verhandeld. De prijs van tarwe stond een paar jaar terug op 400 dollar, maar deze heeft ook op 1200 dollar gestaan. We laten ons leiden door de waan van de dag.’
Ondanks de volatiliteit in voedselprijzen is de blik omhoog gericht. ‘In Europa zijn we luxer gaan leven. Wij willen nu de keuze uit verschillende producten en willen niet alleen producten die voorzien in de eerste levensbehoefte. Daarnaast neemt de vraag vanuit Azië alleen maar toe. Deze twee componenten geven de stijgingen een duurzaam karakter.’
Toch adviseert Datema beleggers niet om vol in te stappen in soft commodities omdat de risico’s groot zijn: ‘Natuurlijk kun je profiteren van prijsstijgingen, maar de voedselmarkt is erg volatiel. Andere manieren om te profiteren van de prijsstijgingen zijn bijvoorbeeld via aandelen in de potash-sector. Aandelen van bedrijven die mest en landbouwproducten maken zijn de afgelopen weken flink gestegen.’
Datema vergelijkt de situatie met een groot kippenhok: ‘Onrust verspreidt zich snel maar het kan ook zo weer afgelopen zijn. Een echt voedseltekort lijkt onrealistisch. Zo wordt op dit moment in Europa geëxperimenteerd met auto’s die rijden op Ethanol, een stof gemaakt van maïs, terwijl er aan de andere kant van de wereld honger wordt geleden. Prijsstijgingen in voedsel komen vaak tot stand door een verkeerde distributie van voedsel, niet door een tekort.’
Meer nieuws
- 24 feb 2011 11:28 uur. Kans op onrust in Golfstaten gering
- 14 feb 2011 15:50 uur. Europese beurzen verdeeld
- 3 feb 2011 11:10 uur. Koperprijs naar 10.000 dollar
- 2 feb 2011 13:30 uur. EU wil toevoer grondstoffen veiligstellen
- 2 feb 2011 12:13 uur. 'Boeren zullen Lamborghini's gaan rijden'
Reageren
Reacties0